مدیریت لکههای تیره روی صورت یک ماراتن است، نه یک مسابقه سرعت. چیزهای کمی وجود دارند که به اندازه خلاص شدن از شر یک لکه و سپس کشف یک لکه تیره سرسخت که جای آن را گرفته، ناامیدکننده باشند. برای از بین بردن آنها به چیزی بیش از دوش گرفتن معمولی نیاز دارید. روشن نگه داشتن رنگ پوست شما نیاز به حفظ یک برنامه مراقبت از پوست مداوم و هدفمند دارد (و اجتناب از محرکهایی که میتوانند باعث تغییر رنگ شوند، مانند هایپرپیگمنتاسیون).
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد لکههای تیره روی پوست و از همه مهمتر، اینکه چه کاری میتوانید در مورد آنها انجام دهید، با دکتر میشل هنری، متخصص پوست دارای مجوز از انجمن متخصصین پوست و مو آمریکا (FAAD)، و مشاور لورآل پاریس، تماس گرفتیم. و آنچه فهمیدیم واقعاً آموزنده بود.
لکههای تیره چیستند؟
لکههای تیره دقیقاً همان چیزی هستند که به نظر میرسند – لکههای کوچک تغییر رنگ که از رنگ طبیعی پوست شما تیرهتر هستند. این لکهها زمانی رخ میدهند که رنگدانهای که به پوست رنگ میدهد، یعنی ملانین، بیش از حد تولید شود. در حالی که لکههای تیره میتوانند روی هر کسی ظاهر شوند، افرادی که رنگ پوست متوسط تا تیره دارند ، به ویژه مستعد ابتلا به آنها هستند.
لکههای تیره و هایپرپیگمانتاسیون دو اصطلاحی هستند که اغلب به جای یکدیگر استفاده میشوند، اما همیشه کاملاً یکسان نیستند. دکتر هنری میگوید: «همه هایپرپیگمانتاسیونها طبق تعریف تیره هستند، اما همه هایپرپیگمانتاسیونها لکه نیستند.» به عنوان مثال، او اشاره میکند: «ملاسما یک لکه نامنظم و پهن روی صورت است. این یک لکه نیست، اما تیره است و نوعی هایپرپیگمانتاسیون محسوب میشود.»
انواع تیرگی پوست و علل آن
- لکههای پیری (که به لکههای خورشیدی یا لکههای کبدی نیز معروف هستند) در اثر آسیب ناشی از نور خورشید ایجاد میشوند، به همین دلیل است که معمولاً روی پوستی که مرتباً در معرض آفتاب قرار دارد، مانند صورت، دستها و شانهها، ظاهر میشوند.
- کک و مک لکههای قهوهای کوچکی هستند که میتوانند در هر جایی از بدن ایجاد شوند، هرچند که تمایل دارند روی صورت و بازوها ایجاد شوند. این لکههای کوچک ژنتیکی هستند و برخلاف سایر انواع لکههای تیره، بیشتر در افرادی که پوست روشنتری دارند، دیده میشوند.
- همانطور که دکتر هنری اشاره کرد، ملاسما نوعی تغییر رنگ است که منجر به لکهها یا جوشهای تیره بزرگتر میشود. این بیماری معمولاً در اثر تغییرات هورمونی (مانند بارداری) ایجاد میشود و میتواند روی گونهها، پیشانی، روی بینی یا درست بالای لب فوقانی ایجاد شود.
- هایپرپیگمانتاسیون پس از التهاب، پس از آسیب یا تحریک پوست ایجاد میشود ( آکنه و نیش حشرات از علل شایع آن هستند). تغییر رنگ فقط در جایی که تحریک اولیه وجود داشته رخ میدهد و منجر به یک لکه تیره کوچک و موضعی میشود.
نکته : صرف نظر از علت، تمام لکههای تیره روی پوست میتوانند در معرض آفتاب تیرهتر و برجستهتر شوند. محافظت از پوست در برابر آفتاب یکی از بهترین راهها برای به حداقل رساندن ظاهر لکههای تیره (و جلوگیری از ایجاد لکههای بعدی) است.
کمبود چه ویتامینی باعث ایجاد لکههای تیره میشود؟
لکههای تیره روی صورت میتوانند با کمبود ویتامین B12 و اسید فولیک مرتبط باشند. این ویتامینها نقش مهمی در سلامت پوست و بازسازی سلولها دارند و کمبود آنها میتواند منجر به ایجاد هایپرپیگمنتاسیون شود. کمبود ویتامین B12، به ویژه، ممکن است باعث ایجاد رنگ ناهموار پوست شود، در حالی که کمبود اسید فولیک میتواند به ایجاد لکههای تیرهتر کمک کند. علاوه بر این، ویتامینهایی مانند ویتامین C و ویتامین E با محافظت در برابر آسیب اکسیداتیو و افزایش تولید کلاژن، که برای پوست سالم و متعادل ضروری است، به حفظ رنگ یکنواخت پوست کمک میکنند.
مواد تشکیل دهنده مراقبت از پوست برای لکه های تیره
لکههای تیره روی پوست صورت و بدن میتوانند سرسخت باشند، که ممکن است توضیح دهد که چرا آنها یکی از رایجترین مشکلات پوستی هستند که مردم به دنبال کمک برای آنها هستند. خوشبختانه، برخی از مواد تشکیل دهنده مراقبت از پوست میتوانند به بهبود ظاهر آنها کمک کنند. در حالی که هیچ راه مطمئنی برای از بین بردن کامل لکههای تیره وجود ندارد، مواد زیر میتوانند به آنها کمک کنند تا به مرور زمان کمتر دیده شوند و به شما در روشن کردن لکههای تیره روی صورت کمک کنند.
۱. نیاسینامید
اگر به دنبال درمان لکههای تیره روی صورت و ایجاد پوستی یکدستتر هستید، افزودن نیاسینامید به برنامه مراقبت از پوست خود را در نظر بگیرید. مطالعات نشان دادهاند که این شکل طبیعی ویتامین B3 میتواند در صورت استفاده موضعی به روشن شدن لکههای تیره و سایر انواع تغییر رنگ روی صورت و بدن کمک کند. نیاسینامید علاوه بر مزایای روشنکنندگی لکههای تیره، میتواند به تسکین سوزش، افزایش رطوبت پوست و کاهش ظاهر منافذ بزرگ شده کمک کند. این ماده حتی خواص ضد پیری امیدوارکنندهای از خود نشان میدهد – مانند کمک به بهبود ظاهر خطوط ریز و چین و چروک. به علاوه، مشخص شده است که با سایر ترکیبات مراقبت از پوست مانند اسید گلیکولیک، اسید هیالورونیک، ویتامین C و رتینول به خوبی ترکیب میشود.
۲. ویتامین C
ویتامین C (معروف به اسید اسکوربیک یا اسید L-آسکوربیک) همچنین به دلیل کمک به بهبود ظاهر لکههای تیره شناخته شده است. این آنتیاکسیدان قوی به محافظت از پوست شما در برابر رادیکالهای آزاد و آسیبهای ناشی از نور خورشید کمک میکند ، که این عوامل میتوانند پیری پوست را تسریع کرده و باعث ایجاد لکههای تیره روی پوست صورت و بدن شوند. در صورت استفاده مداوم، محصولات حاوی ویتامین C میتوانند به محو شدن لکههای تیره کمک می کنند.
در عین حال پوست شما را روشنتر، نرمتر و درخشندهتر نشان دهند. نکته مثبت: این ویتامین همچنین برای مقابله با سایر مشکلات مرتبط با سن، مانند خطوط ریز و چین و چروک و حلقههای تیره زیر چشم ، مفید است .
۳. رتینول
در حالی که رتینول بیشتر به خاطر فواید ضد پیریاش شناخته شده است، این مشتق قدرتمند ویتامین A میتواند به بهبود ظاهر لکههای تیره نیز کمک کند. رتینول در صورت استفاده موضعی، به لایهبرداری پوست کمک میکند که به مرور زمان ظاهری روشنتر و یکدستتر به پوست میدهد. رتینول با لایهبرداری پوست، ممکن است به حداقل رساندن منافذ مسدود شده (و به تبع آن، جوشها) نیز کمک کند – بنابراین میتوان از آن هم برای درمان لکههای تیره و هم برای جلوگیری از آنها استفاده کرد.
با این حال، به خاطر داشته باشید که رتینول میتواند در ابتدای استفاده باعث خشکی پوست شود، به خصوص اگر حساس باشید. اگر قبلاً از رتینول استفاده نکردهاید، پیشنهاد میکنیم قبل از شروع استفاده با متخصص پوست خود مشورت کنید.
۴. اسید گلیکولیک
اسید گلیکولیک یک آلفا هیدروکسی اسید است که در طیف وسیعی از تونرها، سرمها و مرطوبکنندهها یافت میشود. این اسید به لایهبرداری پوست کمک میکند و میتواند به بهبود بافت و رنگ پوست کمک کند و در عین حال ظاهر منافذ بزرگ و خطوط ریز را به حداقل برساند. به علاوه، برخلاف برخی دیگر از آلفا هیدروکسی اسیدها، آبرسان است – و آن را به انتخابی ایدهآل برای افرادی با پوست خشکتر تبدیل میکند.
۵. کرم ضد آفتاب
همانطور که قبلاً اشاره کردیم، قرار گرفتن در معرض آفتاب میتواند هم باعث ایجاد لکههای تیره موجود شود و هم آنها را بدتر کند. به همین دلیل، استفاده از کرم ضد آفتاب هر روز – چه بارانی و چه آفتابی – یکی از بهترین کارهایی است که میتوانید برای حفظ شفافیت و رنگ یکنواخت پوست انجام دهید. سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) توصیه میکند از کرم ضد آفتاب با طیف گسترده و SPF حداقل ۱۵ استفاده کنید (و حداقل هر دو ساعت یکبار آن را تجدید کنید).
چگونه میتوانید احتمال ابتلا به لکههای تیره را کاهش دهید؟
دانستن چگونگی خلاص شدن از شر لکههای تیره (یا حداقل، کمک به کاهش ظاهر آنها) مفید است، اما پیشگیری از آنها حتی بهتر است. در اینجا چند نکته آورده شده است.
۱. از کرم ضد آفتاب استفاده کنید
چه در مراقبت از پوست تازهکار باشید و چه حرفهای، مطمئنیم که با این شعار آشنا هستید: هر روز، چه بارانی و چه آفتابی، کرم ضد آفتاب بزنید .
۲. دوباره از کرم ضد آفتاب استفاده کنید
اگر مدتی در فضای باز هستید، آکادمی پوست آمریکا (AAD) توصیه میکند که هر دو ساعت یکبار یا اگر شنا کردهاید یا عرق کردهاید، کرم ضد آفتاب خود را تجدید کنید. اگر میخواهید تمام بدن را کرم بزنید، به همان مقدار SPF که یک لیوان شات (حدود یک اونس) را پر میکند، فکر کنید.
۳. از سایر محصولات ضد آفتاب استفاده کنید
کرم ضد آفتاب به محافظت از پوست شما در برابر آفتاب کمک میکند، اما کاملاً بیعیب و نقص نیست. برای محافظت بیشتر، باید اقدامات دیگری برای محافظت در برابر آفتاب انجام دهید . این اقدامات شامل محدود کردن مدت زمانی که در معرض آفتاب هستید (به خصوص در ساعات اوج تابش، که بین ۱۰ صبح تا ۲ بعد از ظهر است)، جستجوی سایه و پوشاندن نواحی در معرض آفتاب با لباسهای آستین بلند، شلوار، کلاه لبه پهن و عینک آفتابی مسدود کننده اشعه ماوراء بنفش میشود.
۴. جوشها را نترکانید
میدانیم که وقتی در آینه نگاه میکنید و یک جوش سرسفید یا سرسیاه بزرگ را میبینید که به شما خیره شده است، میتواند وسوسهانگیز باشد. اما تمام تلاش خود را بکنید تا در برابر آن مقاومت کنید . دکتر هنری هشدار میدهد: «کندن جوش نه تنها احتمال هایپرپیگمنتاسیون را افزایش میدهد، بلکه میتواند به تغییرات بافتی نیز کمک کند.» به طور خلاصه، کندن جوش میتواند منجر به لکههای تیرهای شود که درمان آنها دشوار است یا حتی جای زخم باقی بگذارد.
۵. سعی کنید صورتتان را لمس نکنید
در همین راستا، سعی کنید در مورد لمس نکردن صورتتان هوشیارتر باشید. میدانیم که گفتنش آسانتر از انجام دادنش است. (یک واقعیت جالب: یک مطالعه نشان داد که شرکتکنندگان به طور متوسط ۲۳ بار در ساعت صورت خود را لمس میکنند!) اما لمس کردن آکنه در واقع میتواند آن را بدتر کند و احتمال ایجاد لکههای تیره و جای زخم را افزایش دهد.
۶. به متخصص پوست مراجعه کنید
در صورت شک، به یک متخصص پوست مراجعه کنید. آنها میتوانند به شما در تنظیم یک برنامه برای نیازهای خاص مراقبت از پوست کمک کنند و توصیههایی در مورد نحوه درمان لکههای تیره ارائه دهند. برخی حتی ممکن است به درمانهای داخل مطب دسترسی داشته باشند که میتوانند لکههای تیره روی صورت شما را به طور موثر از بین ببرند.
چگونه میتوانید ظاهر لکههای تیره را به حداقل برسانید؟
هر چقدر هم که تلاش کنیم، گاهی اوقات لکههای تیره اجتنابناپذیر هستند. سعی کنید از این استراتژیها برای خلاص شدن از شر لکههای تیره استفاده کنید.
لایه برداری
اگر مستعد لکههای تیره هستید، دکتر هنری توصیه میکند که یک لایهبردار مانند اسید گلیکولیک را در برنامهی مراقبت از پوست خود بگنجانید. در مورد اینکه چند وقت یکبار باید از آن استفاده کنید، به برچسب محصول و همچنین نحوهی واکنش پوست خود توجه کنید تا مشخص شود چه چیزی برای شما بهتر است. در حالی که برخی افراد میتوانند لایهبرداری روزانه را تحمل کنند، برخی دیگر ممکن است فقط یک یا دو بار در هفته به آن نیاز داشته باشند.
از محصولات مراقبت از پوست مخصوص لکههای تیره استفاده کنید
یک سرم، کرم یا سایر درمانهای مراقبت از پوست مخصوص لکههای تیره میتواند به مرور زمان به بهبود ظاهر لکههای تیره کمک کند.
چگونه لکههای تیره را با آرایش پنهان کنیم؟
در حالی که منتظر دیدن بهبود ظاهر لکههای تیره خود هستید، این نکات آرایشی را برای پنهان کردن لکههای تیره امتحان کنید .
مرحله ۱. تصحیح رنگ و/یا پرایمر
اگر لکههای تیره (یا سایر تغییر رنگهای پوستی) دارید، اضافه کردن یک کانسیلر اصلاحکننده رنگ را به برنامه آرایش خود در نظر بگیرید . برای درک مفهوم پشت اصلاح رنگ، به دوران دبستان خود برگردید، زمانی که احتمالاً در مورد چرخه رنگ یاد گرفتید. رنگهایی که در چرخه روبروی یکدیگر قرار دارند، یکدیگر را خنثی میکنند. به عنوان مثال، رنگ زرد میتواند به پنهان کردن تغییر رنگ بنفش کمک کند. و رنگ سبز میتواند به خنثی کردن قرمزی کمک کند.
همچنین میتوانید از یک پرایمر آرایشی بینقص پوست استفاده کنید . پرایمر کاهشدهندهی کدری پوست است.
مرحله ۲. کانسیلر با پوشش کامل بزنید
پس از اتمام اصلاح رنگ، از یک کانسیلر با پوشش کامل استفاده کنید .
مرحله ۳. یک لایه کرم پودر با پوشش کامل بزنید
وقتی کار با کانسیلر تمام شد، وقت آن است که به سراغ کرم پودر بروید و لایه کامل از کرم پودر پوست را بپوشانید.
مرحله ۴. با اسپری تثبیت کننده کار را تمام کنید
برای اینکه آرایشتان در تمام طول روز ثابت بماند و بینقص به نظر برسد – و از تجدید آرایش در ظهر جلوگیری کنید – از اسپری فیکساتور استفاده کنید.
درمانهای حرفهای برای لکههای تیره
- لایه برداری شیمیایی: راهی موثر برای روشن کردن لکههای تیره روی صورت یا حتی از بین بردن آنها هستند.
- لیزر درمانی: درمانهای لیزری مانند IPL (نور پالسی شدید) و لیزرهای Q-switched رنگدانههای عمقی پوست را هدف قرار میدهند. IPL به کاهش قرمزی و هایپرپیگمنتاسیون کمک میکند، در حالی که لیزرهای Q-switched ملانین را تجزیه میکنند و لکههای تیره را روشن میکنند.
- درمانهای تجویزی: هیدروکینون، یک عامل روشنکننده پوست، و رتینوئیدها (مثلاً ترتینوئین) درمانهای رایج تجویز شده توسط متخصص پوست هستند که با تسریع جایگزینی سلولی و مهار تولید ملانین، به محو شدن لکههای تیره به مرور زمان کمک میکنند.
اگر لکههای تیره علیرغم درمانهای خانگی همچنان ادامه داشته باشند یا بدتر شوند، مهم است که برای مراقبتهای شخصی و گزینههای حرفهای با یک متخصص پوست مشورت کنید تا بهترین راه برای خلاص شدن از شر لکههای تیره روی صورت را پیدا کنید.